Kemoterapi Nedir? Kemoterapiye Genel Bakış

Kemoterapi Nedir? Kemoterapiye Genel Bakış başlıklı yazımızda, konuya dair genel bir bilgilendirme yapacağız. Kemoterapi, kanser tedavisinde kullanılan ve kanserli hücreleri yok etmeyi hedefleyen bir tedavi şeklidir. Kemoterapinin farklı birçok türü vardır. Kemoterapi ile kanserli hücrelerin çoğalması ve vücuda yayılmasının önüne geçmek hedeflenir.

Kemoterapi Hangi Durumlarda Tercih Edilir?

Kanserin vücuda yayıldığı durumlar ile yayılma riskinin olduğu durumlarda tedavi seçenekleri arasında ilk sırada kemoterapi gelir. Kemoterapinin tercih edildiği durumları şu şekilde sıralayabiliriz:

• Küratif Kemoterapi: Kanser hastalığını tamamen tedavi etmek ya da kanser hücrelerini tamamen yok etmeyi hedefleyen kemoterapiye küratif kemoterapi denir.
• Neoadjuvan Kemoterapi: Cerrahi müdahale (ameliyat) ile tümörlü yapının çıkarılması muhtemel görülen vakalarda, tümörün küçültülmesi amacıyla uygulanan, radyoterapi gibi diğer tedavilere eşlik edecek şekilde uygulanan kemoterapiye neoadjuvant kemoterapi denir.
• Adjuvan Kemoterapi: Kanserli tümörün ameliyatla çıkarılması sonrası kanserin nüksetmemesi için radyoterapi (ışın tedavisi), hormone tedavisi ve kemoterapi gibi tedaviler birlikte veya tek başlarına tercih edilebilir. Bu gibi durumlarda uygulanan kemoterapiye adjuvant kemoterapi denir.
• Palyatif Kemoterapi: Kanser vakasının tamamen tedavi edilemediği durumlarda, hastanın şikayetlerini azaltmak ve hastanın şikayetlerinin şiddetini azaltmak amacıyla uygulanan kemoterapi türüne palyatif kemoterapi denir.

Kemoterapi Türleri Nelerdir?

Kemoterapi, farklı birkaç yoldan verilebilir. Seçilen yola göre kemoterapi ikiye ayrılır:

• Damar Yoluyla (İntravenöz) Verilen Kemoterapi: Kemoterapi ilacı, hastaya damar yoluyla enjekte edilir. Bu türe, intravenöz kemoterapi ya da mar yoluyla verilen kemoterapi denir.
• Ağız Yoluyla (Oral) Verilen Kemoterapi: Bu kemoterapi türünde ilaç, hastaya oral yoldan hap ya da kapsül şeklinde verilir.

Her iki kemoterapi türünde de tedavi genellikle çoklu seanslar şeklinde uygulanır. Genellikle her seansın arasında birkaç hafta vardır. Onkoloji uzmanı, hastanın durumuna göre en uygun kemoterapi türünü belirleyecektir.

Kemoterapinin Yan Etkileri Nelerdir?

Kemoterapi tedavisinde amaç, yukarıda da belirtildiği üzere kanserli hücrelerin tamamen ya da kısmen yok edilmesi veya vücuda yayılımının önlenmesidir. Kemoterapi uygulamasından kanserli hücrelerin yanısıra sağlıklı hücreler de etkilenebilir. Sağlıklı kan hücreleri, deri hücreleri ve mide hücreleri bu tedavi neticesinde zarar görebilir. Kemoterapi tedavisi esnasında hastada şu gibi şikayetler görülmesi muhtemeldir:

• Aşırı yorgunluk hissi
• Bağışıklık sisteminin baskılanmasından ötürü kolay hastalanma riski
• Saç dökülmesi
• Yüksek enfeksiyon kapma riski
• Ağız yaraları
• Kuru, acılı ve kaşıntılı deri
• İshal ya da kabızlık

Bahsedilen yan etkilerin hemen hemen hepsi, genellikle kemoterapi seanslarının bitmesiyle birlikte azalarak kaybolur.