Onkolojik Cerrahi

Tüm dünyada olduğu gibi kanser ve kansere bağlı ölümler; sanayileşme, tanı imkanlarının gelişmesi, ortalama yaşın uzaması gibi nedenlerle artış göstermektedir. Kanser tedavisinde tercih edilen metodlardan birisi dde cerrahi yöntemdir. Bu yazımızda, onkolojik tedavide cerrahi yöntemlerden bahsedeceğiz.

Erkeklerde En Sık Görülen Kanser Türleri Nelerdir?

Kanser türleri kadın ve erkeklerde farklılık gösterir. Erkeklerde en sık görülen üç kanser tipi şunlardır:

• Prostat kanseri,
• Akciğer kanseri,
• Kalın bağırsak kanseri.

Kadınlarda En Sık Görülen Kanser Türleri Nelerdir?

Kadınlarda en çok görülen kanser türleri şunlardır:

• Meme kanseri,
• Akciğer kanseri,
• Kalın bağırsak kanseri.

Bu sıralamalar ülkelere göre değişkenlikler gösterebilir.

Onkoloji Tedavisinde Kullanılan Cerrahi Yöntemler Nelerdir?

Kanser tedavisinde cerrahi çok uzun yıllardır kullanılmaktadır. Kanser tedavisi temel olarak onkoloji, medikal ve radyoterapi bölümlerinin alanına girmekle beraber hem teşhisi hem de tedavisinde onkoloji, genel cerrahi, radyoloji vb. birçok bölümün çalışmasını gerektirir. Günümüzde cerrahi yöntemler kanser tanı ve tedavisinde değişik amaçlarla kullanılır.

Kanser tedavisinde kullanılan cerrahi yöntemler şunlardır:

• Preventif (Önleyici) Cerrahi: Henüz kanser gelişmeden kanser gelişme riski yüksek olan lezyonların (polip vb.) veya genetik yatkınlık nedeniyle organların (meme, yumurtalık gibi) alınmasını içerir.
• Tanısal Cerrahi: Kanser tanısı doku biyopsisi ile patolojik inceleme konur. Günümüzde bu işlem tanı esnasında endoskopi, radyoloji, iğne biyopsisi gibi yöntemlerle konur ancak bazen bu yöntemlerin yetersiz kaldığı ya da ulaşılamadığı alanlar için cerrahi gerekebilir.
• Kuratif (Tedavi Edici) Cerrahi: Kanserin bulunduğu organın bir ölümü ya da tamamının genellikle çevre lenf bezleriyle beraber bazı temel prensipler ve onkolojik cerrahi ilkelere uyularak çıkarılmasıdır. Bazı organ tümörleri ve evreleri için tek başına yeterli olabilir bazen de cerrahi sonrası kemoterapi ve radyoterapi uygulanması gerekebilir.
• Debulking-Sitoredüktif (Hücre Azaltıcı) Cerrahi: Tüm kanser dokusunun çıkarılamadığı ancak gözle görülebilir kitlelerin alındığı cerrahi uygulamasıdır. Bu cerrahi yöntem her tümör için yararlı değildir. Hangi tümörler için yararlı olacağı genellikle onkolog ve cerrahın ortak kararıyla alınır. Bazı olgularda ameliyat esnasında hipertermik kemoterapi (ısıtılmış kemoterapi) uygulaması yapılabilir.
• Palyatif (Yaşam Kalitesini Artırıcı) Cerrahi: Bazı tümörler tıkanma, yemek yiyememe gibi sorunlara neden olabilmektedir. Ortaya çıkan bu sorunları çözmek amacıyla palyatif cerrahi yöntemine başvurulur. En yaygın uygulanan yöntemler beslenme için katater koyma, tıkanıklık alanını aşmak amacıyla yapılan cerrahiler, stent uygulaması gibi yöntemlerdir.
• Destekleyici Cerrahi: Uygulanacak kemoterapinin kolayca ve konforlu verilebilmesi amacıyla yapılır. En temel örneği büyük damarlara kemoterapi vermek ve kan almak için konulan portların yerleştirilmesidir.
• Rekonstruktif Cerrahi: Çıkarılan organın veya parçanın yerine implan ya da bir başka doku bölümünün yerleştirilmesidir. En tipik örnekleri meme cerrahisi sonrası protez, ağız sonrası cerrahisi gibi doku flebi konması yöntemleridir. Bu yöntem çoğu kez plastik cerrahlar tarafından uygulanır.