İnvers Psöriazis (Ters Psöriazis) Nedir? Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilir?

İnvers Psöriazis (Ters Psöriazis) Nedir? Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilir? başlıklı makalemizde konuya dair detayları inceleyeceğiz. İnvers psöriazis (ters psöriazis ya da ters sedef), immün aracılı (immün yanıt sonucu gelişen) bir durumdur. Kasık ve koltuk altları başta olmak üzere, derinin birbirine sürtündüğü alanlarda döküntüye neden olur. Hastalığı tümüyle iyileştiren kesin bir tedavi yoktur ancak çeşitli tedaviler kaşıntı ve renk değişikliği dahil ilişkili belirtileri hafifletebilir.

İnvers Psöriazis Nedir?

İnvers psöriazis, deri hücrelerinin çok hızlı çoğalmasına neden olan bir hastalıktır. Derinin kendi üzerine sürtündüğü alanlarda (deri kıvrımlarında) ortaya çıkan bir psöriazis (sedef) türüdür.

Bu alanlar şunları içerir:

• Koltuk altları (aksilla).
• Göbek deliği.
• Memelerin altı.
• Kasık.

Parlak, düzgün yüzeyli, renk değişikliği gösteren (kahverengi, kırmızı ya da mor) bir döküntü gibi görünür ve nemli hissedilebilir.

İnvers psöriazis yaygın olarak otoimmün hastalık olarak adlandırılır. Ancak bu duruma neden olan antikor tanımlanmamıştır. Bu nedenle teknik olarak immün aracılı hastalık olarak sınıflandırılır. Bu, kesin nedenin bilinmediği ancak uzmanların bunun bağışıklık sistemi yanıtıyla ilişkili olduğuna inandığı anlamına gelir.

Doktorlar bazen bu durumu intertriginöz psöriazis olarak da adlandırır.

Psöriazis ile İnvers Psöriazis Arasındaki Fark Nedir?

Psöriazis (sedef hastalığı) ve invers psöriazis, deriyi etkileyen hastalıklardır.

Psöriaziste (sedef hastalığı), beyaz ya da gümüş renkli pullarla kaplı, kalın ve renk değişikliği gösteren deri alanları bulunur. Bu kalın, pullu alanlara plak denir.

İnvers psöriaziste, diğer psöriazis türlerinde olduğu gibi kalın, pullu plaklar görülmez; bunun en olası nedeni, vücudun nemli bölgelerinde bulunmasıdır. İnvers psöriazis döküntüsü, psöriazis döküntüsüne göre daha parlak görünür.

İnvers Psöriazis ile İntertrigo Arasındaki Fark Nedir?

İnvers psöriazis ve intertrigo her ikisi de deri kıvrımlarında döküntüye yol açan inflamatuvar deri durumlarıdır. Ancak invers psöriazis ile intertrigonun nedenleri ve tedavileri farklıdır.

İntertrigoya derinin kendi üzerine sürtünmesi neden olur. Hapsolmuş nem, deri kıvrımlarında deri yüzeylerinin birbirine yapışmasına neden olur. Nem sürtünmeyi artırır, bu da deri hasarına ve inflamasyona yol açar. Etkilenen alanın kuru, temiz ve serin tutulması intertrigonun hafiflemesine yardımcı olabilir.

İnvers psöriazis immün aracılı bir hastalıktır. Bu, vücudun bağışıklık sisteminin bakteri ya da virüs gibi yabancı etkenlerden korumak yerine derinin bazı bölümlerine saldırdığı anlamına gelir. Tedaviler invers psöriazis belirtilerini azaltmaya ya da ortadan kaldırmaya yardımcı olabilir. Ancak invers psöriazis uzun süreli (kronik) bir durumdur, bu da yaşam boyunca alevlenmelerin görülebileceği anlamına gelir.

İnvers Psöriazis Kimleri Etkiler?

Herkeste invers psöriazis gelişebilir ancak şu durumlarda invers psöriazis gelişme olasılığı daha yüksek olabilir:

• Alkol kullanılıyorsa.
• Stres yaşanıyorsa.
• Psöriazisi olan bir akraba varsa.
• D vitamini eksikliği varsa.
• Obezite varsa.
• Sigara kullanılıyorsa.
• İlaçlar düzensiz kullanılıyorsa.

İnvers Psöriazis Ne Kadar Ciddidir?

İnvers psöriazis rahatsız edici ve ağrılı olabilir ancak nadiren ciddidir. Genellikle vücudun, derinin hassas olduğu bölgelerini etkiler.

İnvers psöriazis döküntüsünün kaşınması deriyi zedeleyebilir ve enfeksiyona yol açabilir, bu da tedavi edilmesi daha ciddi bir durum olabilir.

İnvers Psöriazis Ne Kadar Yaygındır?

Psöriazis, dünya nüfusunun %2’sine, Amerika Birleşik Devletleri nüfusunun %3’üne kadarını etkiler. Psöriazisi olanların %3 ila %7’sinde aynı zamanda invers psöriazis de vardır.

İnvers Psöriazis Vücudu Nasıl Etkiler?

İnvers psöriazis genellikle, deri kıvrımları gibi, birbirine sürtünen hassas deri alanlarını etkiler.

İnvers psöriazisin en sık görüldüğü yerler şunlardır:

• Boyundaki kıvrım ya da kıvrımlar.
• Koltuk altları.
• Memelerin altı.
• Karın kıvrımları arası.
• Kalçaların arası.
• Kasık.
• Penis, skrotum ya da vulva çevresi.
• İç uyluklar.

Nemli, hassas deri alanlarında invers psöriazis gelişme olasılığı daha yüksektir. Bu nedenle şu durumların yaşanma olasılığı da daha yüksek olabilir:

• Bakteriyel, fungal ya da maya enfeksiyonları.
• Kaşıntı ve irritasyon.
• Cinsel ilişki sırasında ağrı ya da rahatsızlık.

İnvers Psöriazis Belirtileri Nelerdir?

İnvers psöriazis belirtileri şunları içerir:

• Parlak, düzgün yüzeyli, renk değişikliği gösteren (kahverengi, pembe, mor ya da kırmızı) bir döküntü.
• Deri kıvrımlarında çatlaklar (fissürler).
• Kaşıntı.
• Nemli bir deri alanı.

Enfeksiyonla birlikte görülen invers psöriazis belirtileri şunları içerebilir:

• Etkilenen alanda irin içeren kabarıklıklar.
• Kötü koku.
• Deride küçük kesiler ya da çok küçük çatlaklar.
• Şişlik.
• Hassasiyet.

İnvers Psöriazisin Sebepleri Nelerdir?

İnvers psöriazis, bağışıklık sistemiyle ilgili bir sorundur. Bağışıklık yanıtı aşırı tepki verir ve inflamasyona neden olur. Bu da yeni deri hücrelerinin çok hızlı büyümesine yol açar.

Normalde yeni deri hücreleri 28 ila 30 günde bir oluşur. Ancak invers psöriazisi olan kişilerde yeni hücreler her üç ila dört günde bir büyür ve deri yüzeyine ulaşır. Eski hücrelerin yerini alan yeni hücrelerin birikmesi, parlak bir döküntü oluşturur.

İnvers psöriazis kalıtsal olarak görülebilir. Bu nedenle genetik bir tetikleyici olabilir. Anne ve babalar bunu çocuklarına aktarabilir.

İnvers Psöriazis Alevlenmelerinin Sebepleri Nelerdir?

İnvers psöriazis alevlenmeleri kişiden kişiye farklılık gösterir. Bunlara tam olarak neyin neden olduğu tam olarak bilinmemektedir.

İnvers psöriazisin yaygın tetikleyicileri şunları içerebilir:

• Deri yaralanmaları (kesiler, sıyrıklar ya da ameliyat).
• Duygusal stres.
• Streptokok enfeksiyonları ya da bağışıklık sistemini etkileyen diğer enfeksiyonlar.
• Bazı reçeteli ilaçlar (lityum ve beta blokerler gibi).

İnvers Psöriazis Bulaşıcı mıdır?

İnvers psöriazis bulaşıcı değildir. İnvers psöriazis, deri teması ya da korunmasız cinsel ilişki yoluyla başka bir kişiye bulaştırılamaz.

İnvers Psöriazis Nasıl Teşhis Edilir?

Doktor etkilenen alanları muayene eder ve invers psöriazisin yaygın belirtilerini araştırır. Doktor ayrıca belirtiler, aile öyküsü ve alevlenmeden hemen önce yeni bir ürün ya da ilaç kullanmaya başlanıp başlanmadığı ya da bırakılıp bırakılmadığı hakkında da sorular sorar.

İnvers Psöriazisi Teşhis Etmek İçin Hangi Testler Yapılır?

Doktor, döküntüye neden olabilecek diğer durumları dışlamak için çeşitli testler yapabilir. Buna ayırıcı tanı denir.

Bu testler şunları içerebilir:

• Alerji testi.
• Biyopsi.
• İnvers psöriazisle ilişkili olmayan döküntü nedenlerini araştırmak için kan testleri.

İnvers Psöriazis Tamamen Geçebilir mi?

İnvers psöriazisi tümüyle iyileştiren bir tedavi yoktur. Alevlenmeler ve döküntünün kaybolduğu dönemler (remisyon) görülebilir. Tedavi belirtilerde rahatlama sağlayabilir.

İnvers Psöriazis Belirtilerini Hafifletmek İçin Hangi İlaçlar ya da Tedaviler Kullanılır?

Doktor belirtileri hafifletmeye yardımcı olmak için aşağıdakileri reçete edebilir ya da önerebilir:

• Kalsipotrien deri merhemi: Kalsipotrien, renk değişikliğini azaltmaya yardımcı olan bir D vitamini formudur.
• Kortikosteroid kremler ya da merhemler: Doktor, inflamasyonu azaltmak için kortikosteroid krem ya da merhem reçete edebilir.
• Enjeksiyonla verilen ilaçlar: Doktor, derinin altına ya da damara ilaç enjekte etmek için hipodermik iğne kullanabilir. Adalimumab, etanersept ve infliksimab buna örnektir.
• Ağızdan alınan ilaçlar. Ağızdan alınan tabletler ya da kapsüller, invers psöriazisin ağır formlarını tedavi ederler. Asitretin kapsülleri, apremilast oral tabletleri ve metotreksat tabletleri buna örnektir.
• Pimekrolimus deri kremi ya da takrolimus merhemi: Bu ilaçlar genellikle egzama tedavisinde kullanılır ancak invers psöriazis tedavisine de yardımcı olabilirler.
• Fototerapi: Fototerapi, özel lambalardan gelen ultraviyole ışığı, genellikle de ultraviyole B’yi (UVB) kullanır. Güneş ışığında bulunan ultraviyole ışık dalgaları, invers psöriazis dahil bazı deri hastalıklarına yardımcı olabilir.

İnvers Psöriazis Belirtileri İçin Evde Uygulanabilecek Yöntemler Nelerdir?

Bazı evde uygulanan yöntemler invers psöriazis belirtilerinin yönetilmesine yardımcı olabilir.

Evde uygulanan yöntemler çoğu kişi için güvenli olsa da aşağıdaki seçeneklerden bazılarını denemeden önce doktora danışmak iyi bir fikirdir. Alerjik reaksiyon gelişme riski olabilir.

• Şiddetli kaşıntı için reçetesiz antihistaminikler alınabilir.
• Ilık suyla banyo ya da duş yapılmalıdır, sıcak su kullanılmamalıdır. Suda geçirilen süre 15 dakikanın altında tutulmalıdır.
• Parfüm, boya ve alkol içermeyen hafif sabunlar ya da diğer ürünler kullanılmalıdır. “Parfümsüz”, “hipoalerjenik” ya da “hassas ciltler için” ibareleri bulunan ürünler tercih edilmelidir.
• Deri, banyo ya da duştan sonra da dahil olmak üzere, günde birkaç kez krem ya da merhem kullanılarak nemlendirilmelidir. Hindistan cevizi yağı da rahatlama sağlarken derinin nemli kalmasına yardımcı olabilir.
• Etkilenen alanların hava almasını sağlayan bol iç çamaşırları ve giysiler giyilmelidir.
• Nemi emmesi için pamuklu iç çamaşırı ya da nemi uzaklaştıran sentetik materyallerden yapılmış iç çamaşırı giyilmelidir.
• Nemi emmesi için etkilenen alanlara talk pudrası uygulanmalıdır.
• Bazı çalışmalar, Oregon üzümü (Mahonia aquifolium), indigo naturalis ve aloe vera dahil bitkisel tedavilerin bir miktar rahatlama sağlayabileceğini düşündürmektedir.

İnvers Psöriazis Varsa Ne Beklenmelidir?

İnvers psöriazis yaşam boyunca alevlenebilir ve remisyona girebilir ancak genel olarak tedaviyle iyi bir şekilde yönetilebilir.

İnvers Psöriazisin Komplikasyonları Nelerdir?

Kişide invers psöriazis varsa aşağıdaki durumlar açısından risk daha yüksek olabilir:

• Diyabet.
• Kalp krizi.
• Yüksek kolesterol.
• Obezite.
• İnme.

Genital Bölgede İnvers Psöriazis Alevlenmesi Varsa Cinsel İlişkiye Girilebilir mi?

İnvers psöriazis cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyon değildir. Yine de cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyona benzeyebilir. Alevlenme varsa, partnere karşı dürüst olmak iyi bir fikirdir. Partnerin herhangi bir sorusu varsa, cinsel ilişkiden önce doktorla görüşmesi teşvik edilmelidir.

Genital bölgede invers psöriazis varsa, cinsel ilişki sırasında rahatsızlık ya da ağrı yaşanabilir. Cinsel kayganlaştırıcılar ve prezervatifler rahatsızlık, ağrı ya da kaşıntının hafiflemesine yardımcı olabilir.

Cinsel ilişkiden sonra genital bölge dikkatlice temizlenip kurulanmalı ve invers psöriazis için kullanılan ilaçlar yeniden uygulanmalıdır.

İnvers Psöriazis Önlenebilir mi?

İnvers psöriazisi önlemenin bir yolu yoktur. İnvers psöriazis yaşam boyunca gelip gidebilir. Ancak tedaviler, ağır psöriazisi olan kişilerde bile belirtileri azaltabilir.

İnvers Psöriazisi Olan Kişi Kendine Nasıl Bakmalıdır?

Kişide invers psöriazis varsa, kendine bakmasının en iyi yolu şunlardır:

• İlaçları önerildiği şekilde kullanmak.
• Banyo sonrasında deri kıvrımlarını ya da etkilenen alanları iyice kurulamak ve kuru tutmak.

Mümkün olduğunca sağlıklı kalmak için diğer adımlar şunları içerir:

• Kalp hastalığı, depresyon ve diyabet dahil ilişkili durumlar açısından riskin azaltılması konusunda doktorla konuşmak.
• Meditasyon ya da egzersiz yoluyla stresi azaltmak ya da bir ruh sağlığı uzmanına başvurmak.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalıdır?

Aşağıdaki durumlarda doktorla iletişime geçilmelidir:

• Yeni belirtiler gelişirse.
• Belirtiler tedaviden sonra düzelmezse.
• Döküntü enfekte görünüyorsa (kırmızı, mor, gri ya da beyaz deri, irritasyon ve şişlik).

Doktora Hangi Sorular Sorulmalıdır?

Muayene randevusu sırasında doktora aşağıdaki soruları sormak faydalı olabilir:

• Bunun invers psöriazis olduğu nasıl anlaşılabilir?
• Eğer invers psöriazis değilse, başka hangi deri durumu olabilir?
• Alevlenmeler nasıl önlenebilir ve belirtiler nasıl yönetilebilir?
• Hangi ilaçları önerirsiniz?
• İlaçların herhangi bir yan etkisi var mıdır?
• Evde hangi tedaviler önerilir?
• Evde uygulanan tedavilerin herhangi bir yan etkisi var mıdır?
• Belirtileri düzeltmek için başka neler yapılmalıdır?
• Reçete edeceğiniz bir krem ya da merhem var mıdır?
• Dermatoloğa ya da başka bir uzmana başvurmalı mıyım?

İnvers psöriazis, derinin birbirine sürtündüğü vücut bölgelerinde döküntüye neden olan immün aracılı bir hastalıktır. Kişinin kendini rahatsız hissetmesine neden olabilir ve kaşıntı varsa rahatsız edici olabilir. Ancak bulaşıcı değildir ve tedaviler belirtilerin düzelmesine yardımcı olabilir. Deriye dikkat etmek önemlidir. Bir döküntü fark edilir edilmez doktora başvurulmalıdır.