Medicabil logo

Gece Yeme Sendromu Nedir? Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilir?

  • Ana Sayfa
  • Gece Yeme Sendromu Nedir? Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilir?

Gece Yeme Sendromu Nedir? Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilir? başlıklı makalemizde konuya dair detayları inceleyeceğiz. Gece yeme sendromu, gece uykudan uyanıp yemek yemeyi tanımlar. Mide dolu olmadığı sürece tekrar uykuya dalmak zor olabilir. Bu uyku kesintileri gündüz işlevlerini etkiler. Bu durumun ayrıca ruh sağlığı üzerinde de olumsuz etkileri olabilir. Düzensiz yeme alışkanlıklarını yönetebilmek ve ihtiyaç duyulan dinlenmeyi sağlayabilmek için tedavi seçenekleri mevcuttur.

Gece Yeme Sendromu Nedir?

Gece yeme sendromu, gecenin ortasında yemek yemek için birkaç kez uyanmak anlamına gelir. Günlük yiyecek alımının büyük bir kısmı akşam yemeğinden sonra ve kahvaltıdan önce olur. Ara sıra gece yemek yemek yaygındır. Günün nasıl geçtiğine bağlı olarak akşam yemeği daha geç yenebilir, gece geç saatlerde bir şeyler atıştırabilir veya bir öğün kaçırıldıysa aç uyanılabilir. Ancak gece yeme sendromu sadece arada sırada olmaz. Haftada birkaç kez ve genellikle gecede birden fazla uyanmayla birlikte olur. Gece yeme sendromu, bir uyku bozukluğu (insomnia) ile birlikte ortaya çıkan bir yeme bozukluğudur.

Kişide gece yeme sendromu varsa gece boyunca uyuyamaz. Vücudu onu uyandırır ve böylece yemek yer. Genelde tatlılar ve karbonhidrat oranı yüksek yiyecekler istenir. Kişi doymamışsa tekrar uykuya dalamayacağını hissedebilir. Sabahları dinlenmiş veya kahvaltıda için aç hissedilmez. Durum ruh halini ve işte veya okulda iyi performans gösterme yeteneğini etkileyebilir.

Tedavi edilmeyen gece yeme sendromu sağlıklı bir kiloyu korumayı zorlaştırır. Ayrıca obeziteyle ilgili sağlık sorunları riskini de artırır. Gece yeme sendromu için tedavi seçenekleri mevcuttur.

Gece Yeme Sendromu Ne Kadar Yaygındır?

Gece yeme sendromu Amerika Birleşik Devletleri'ndeki insanların yaklaşık %1,5'ini etkilemektedir. Bu da yaklaşık 5 milyon kişi anlamına gelir.

Gece Yeme Sendromunun Belirtileri Nelerdir?

Gece yeme sendromunun belirtileri şunlardır:

  • Gece yarısı uyanıp yemek yemek (gecede birkaç kez ve haftada dört kereden fazla).
  • Günlük besin alımının %25’inden fazlasını akşam yemeğinden sonra ve kahvaltıdan önce tüketmek.
  • Geceleri kalorisi, karbonhidratı veya şekeri yüksek yiyeceklere karşı istek duymak.
  • Gece yeme davranışının bilinçli olarak farkında olmak ve gündüz bunu hatırlayabilmek.
  • Kahvaltıyı atlamak veya ilk öğünü öğleden sonraya kadar yememek.
  • Gündüz saatlerinde beklendiği gibi işlev gösterememek.

Gece yeme sendromuna sahip olanlar şunları hissedebilir:

  • Utanma.
  • Endişe.
  • Depresyon.
  • Kendini suçlama.
  • Yorgunluk.

Gece Yeme Sendromunun Nedenleri Nelerdir?

Doktorlar gece yeme sendromuna neyin sebep olduğunu tam olarak bilmemektedir. Çalışmalar bunun sirkadiyen ritimdeki değişiklikler nedeniyle meydana geldiğini öne sürmektedir. Bu, yorgun, uyanık ve aç hissedilmesini düzenleyen vücudun doğal saatidir. Kişide gece yeme sendromu varsa, iç saati olması gerektiği gibi çalışmaz. Vücudu gündüz yerine geceleri aç ve uyanık hissetmesini sağlayan hormonlar salgılar.

Gece yeme sendromuna aşağıdaki faktörler katkıda bulunabilir:

  • Genetik: Gece yeme sendromu biyolojik aile geçmişinde bulunabilir, bu da genetik bir bağlantı olabileceği anlamına gelir.
  • Stres: Stresli olunduğunda semptomların kötüleştiği fark edilebilir.
  • Gündüz beslenme alışkanlıkları: Gün içinde yeterli kalori alınmazsa gece aç hissetmek ve bir şeyler yemek daha olasıdır.

Gece Yeme Sendromunun Risk Faktörleri Nelerdir?

Gece yeme sendromu şu kişilerde daha yaygındır:

  • Aşırı kilolu.
  • Depresyon veya anksiyete sahibi.
  • Madde kullanım bozukluğu olan.
  • Bulimia nervoza veya aşırı (tıkınırcasına) yeme bozukluğu gibi başka bir yeme bozukluğuna sahip olan.

Gece Yeme Sendromunun Komplikasyonları Nelerdir?

Geceleri çok fazla kalori almak obeziteye yol açabilir. Obezitenin komplikasyonları şunları içerebilir:

  • Diyabet.
  • Yüksek tansiyon.
  • Kalp hastalığı.

Gece Yeme Sendromu Nasıl Teşhis Edilir?

Doktor, fiziki muayene ve testten sonra gece yeme sendromunu teşhis edecektir. Muayene sırasında doktor, semptomlar hakkında sorular soracaktır. Bu sorulara geceleri ne sıklıkla uyanıldığı ve uykuya geri dönmeye neyin yardımcı olduğu da dahildir. Doktor fiziksel sağlığı kontrol edecek ve ruh hali, duygular ve zihinsel sağlık hakkında sorular soracaktır.

Doktor kişiden bir uyku günlüğü tutmasını isteyebilir. Bu ne zaman yatağa girildiği ne zaman uyanıldığı ve geceleri ne yendiğini kaydeden bir kayıttır. Bu kayıt doktorun gece davranışlarının nasıl göründüğü hakkında daha fazla bilgi edinmesine yardımcı olabilir.

Doktorun uyku sırasında kişinin aktivitelerini izleyebilmesi için bir gecelik uyku çalışmasına katılmak da gerekebilir.

Gece Yeme Sendromu Nasıl Tedavi Edilir?

Gece yeme sendromunu tedavi etmek için doktor aşağıdakilerden birini veya birkaçını önerebilir:

  • Bilişsel davranışçı terapi (BDT): Belirli davranışları ele almaya ve daha sağlıklı alışkanlıklar edinmeye yardımcı olabilecek bir konuşma terapisi türüdür
  • Antidepresan ilaçlar: Seçici serotonin geri alım inhibitörleri (SSRI'lar) gibi ilaçlar ruh halini iyileştirebilir ve duyguları düzenleyebilir.
  • Progresif kas gevşemesi: Progresif kas gevşemesi, kasları gevşetmek, stresten kurtulmak ve vücudu uykuya hazırlamak için bir yoldur. Ayrıca kaygılı hissediliyorsa sakinleşmeye de yardımcı olabilir.
  • Işık terapisi (fototerapi): Işık terapisi sirkadiyen ritmi ayarlayarak geceleri uykulu, gündüzleri uyanık hissetmeyi sağlar. Ayrıca ruh haline de yardımcı olur.
  • Melatonin: Bu, uyku-uyanıklık döngüsünü düzenleyen bir hormondur. Doktorlar uykuya dalmaya ve geceleri uykuda kalmaya yardımcı olması için melatonin takviyeleri alınmasını önerebilir.
  • Kilo yönetimi programı: Doktor sağlıklı bir kiloyu korumaya ve gün içinde tüketilebilecek besleyici yiyecekleri seçmeye yardımcı olabilir.

Gece Yeme Sendromu İçin Hipnoz

Hipnoterapi (hipnoz), kişiyi derinden rahatlatmak ve konsantrasyonunu odaklamak için bir tür zihin ve beden tedavisidir. Hipnoterapi, gece yeme sendromuyla ilişkili olan obezite gibi durumları yönetmeye yardımcı olabilir.

Kişi hayatında sağlıklı değişiklikler yapmaya açıksa bu terapi türü ilgisini çekebilir. Ayrıca gece yeme sendromu için diğer tedavi türleriyle birlikte de kullanılabilir.

Gece Yeme Sendromu Önlenebilir mi?

Gece yeme sendromunun tüm nedenleri önlenemeyebilir. Ancak sağlığı iyileştirmek ve dinlendirici bir uyku çekmek için şu adımlar atılabilir:

  • Sağlıklı yiyecekleri seçmek: Evde yalnızca besleyici yiyecekler olduğundan emin olunmalıdır. Yağ ve şeker oranı yüksek yiyeceklerden kurtulmak, geceleri bunlara düşkün olmaktan kaçınmaya yardımcı olabilir.
  • İyi uyku hijyeni uygulamak: Yatak odası ortalama bir sıcaklıkta tutulmalı ve her gece aynı saatte uyumaya çalışılmalıdır. Yatmadan önce kafein almaktan ve elektronik cihaz kullanmaktan kaçınmak gerekir.
  • Zihinsel sağlığa dikkat etmek: Meditasyon ve derin nefes alma ile stres yönetimine çalışılabilir. Üzgün veya endişeli hissediliyorsa bu konu doktorla görüşü Danışmanlık ve terapi, duyguları yönetmeye ve ruh halini iyileştirmeye yardımcı olabilir.
  • Gün içinde aktif kalmak: Gün içinde düzenli fiziksel aktivitelerde bulunmak, geceleri daha iyi uyumaya ve ruh halini düzenlemeye yardımcı olur.

Gece Yeme Sendromunun Seyri Nasıldır?

Gece yeme sendromu tedavisi genellikle semptomları yönetmeye yardımcı olmakta başarılıdır. Kişinin kendisi için en iyi olanı bulmak için birden fazla tedaviyi denemesi veya tedavileri birleştirmesi gerekebilir. Doktor bu süreçte yardımcı olacaktır.

Tedavi zaman ve sabır gerektirir. Sonuçlar bir gecede alınmaz. Tedavi planına sadık kalınırsa ve kişi kendini daha iyi hissettiğinde bile doktoruyla yakın bir şekilde çalışırsa daha iyi bir sonuç elde edebilir.

Tedavi edilmeyen gece yeme sendromu sağlık sorunlarına ve duygusal zorluklara neden olabilir. Rutinde değişiklik yapmak zordur. Kişi kendini bunalmış hissedebilir veya durumunun umutsuz olduğunu düşünebilir. Bu durum bazen intihar düşüncelerine yol açabilir. Kişi eğer zor bir durumda olduğunu hissediyorsa mutlaka yardım almalıdır.

Ne Zaman Bir Doktoru Ziyaret Etmek Gerekir?

Gece yeme sendromu belirtileri olanlar bir doktorla iletişime geçmelidir. Gece uyanmaya neden olabilecek sağlık durumlarını kontrol edebilmesi için bir doktordan değerlendirme almak önemlidir. Depresyon veya anksiyete gibi ruh sağlığı sorunları da yaşanıyorsa mutlaka bir doktorla görüşülmelidir.

Doktora Hangi Sorular Sorulmalıdır?

Doktora aşağıdaki soruları sormak faydalı olabilir:

  • Gece yeme sendromu belirtilerine ne sebep olur?
  • Hangi tedavi yöntemini önerirsiniz?
  • Ruh sağlığı uzmanıyla görüşmeli miyim?
  • Tedavinin yan etkileri var mı?
  • Uyku kalitemi iyileştirmek için rutinimde hangi değişiklikleri yapabilirim?

Gece yeme sendromu, sağlık ve mutluluk üzerinde büyük bir etkiye sahip olabilir. Yeterince uyunamadığı için kontrolü kaybetmiş ve bitkin hissetmeye neden olma ihtimali çok yüksektir.

Daha iyi hissetmenin ilk adımı bir doktorla konuşmaktır. Doktora semptomlar, ne sıklıkla uyanıldığı, uykuya geri dönmeye neyin yardımcı olduğu ve duygusal olarak nasıl hissedildiği bildirilmelidir. Bu ayrıntılar, doktorun ihtiyaçlara özel etkili bir tedavi planı oluşturmasını sağlar.

Gece yeme sendromundan kurtulmak başta tırmanması zor bir yokuş gibi görünebilir ancak bir doktor yardımı ve desteğiyle uyku ve yeme düzenini bir düzene sokmak mümkündür.