Cilt Hastalıkları ve Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilirler?

Cilt Hastalıkları ve Belirtileri Nelerdir? Nasıl Tedavi Edilirler? başlıklı makalemizde konuya dair detayları inceleyeceğiz. Cilt hastalıkları, cildi etkileyen durumlardır. Bu hastalıklar döküntülere, enflamasyona, kaşıntıya veya diğer cilt değişikliklerine neden olabilir. Bazı cilt hastalıkları genetik olabilirken, bazıları yaşam tarzı faktörlerinden kaynaklanır. Cilt hastalıklarının tedavisi; ilaçlar, kremler, merhemler ya da yaşam tarzı değişikliklerini içerir.

Cilt Hastalığı Nelerdir?

Cilt, vücudu örten ve onu koruyan büyük bir organdır. Cildin birçok işlevi vardır. Cilt şu görevleri yerine getirir:

• Vücut sıvılarını içeride tutar ve dehidrasyonu önler.
• Sıcaklık veya ağrı gibi duyumları hissetmeye yardımcı olur.
• Bakterilerin, virüslerin ve diğer enfeksiyon nedenlerinin vücuda girmesini engeller.
• Vücut ısısını dengeler.
• Güneş ışığına maruz kalmaya yanıt olarak D vitamini sentezler (oluşturur).

Cilt hastalıkları, cildi tıkayan, tahriş eden veya enflame eden tüm durumları kapsar. Çoğu zaman cilt hastalıkları, döküntülere veya cildin görünümünde değişikliklere neden olur.

En Yaygın Görülen Cilt Hastalıkları Nelerdir?

Bazı cilt hastalıkları hafiftir. Diğerleri ise şiddetli belirtilere neden olur. En yaygın cilt hastalıklarının bazıları şunlardır:

• Akne: Gözeneklerde yağ, bakteri ve ölü deri birikimine yol açan tıkalı kıl folikülleri.
• Alopesi areata: Saçların küçük yamalar halinde dökülmesi.
• Atopik dermatit (egzama): Şişmeye, çatlamaya veya pullanmaya yol açan kuru, kaşıntılı cilt.
• Sedef hastalığı (psoriyazis): Şişebilen veya sıcak hissedilebilen pullu cilt.
• Raynaud fenomeni: El parmaklarına, ayak parmaklarına veya diğer vücut bölgelerine periyodik olarak azalmış kan akışı, uyuşma veya cilt renginde değişikliklerle seyreder.
• Rozase (gül gastalığı): Genellikle yüzde görülen kızarık, kalınlaşmış cilt ve sivilceler.
• Cilt kanseri: Anormal cilt hücrelerinin kontrolsüz büyümesi.
• Vitiligo: Pigment kaybına uğramış cilt lekeleri.

Nadir Görülen Cilt Hastalıkları Nelerdir?

Birçok nadir cilt hastalığı genetik olup, kalıtsal olarak aktarılır. Nadir cilt hastalıklarından bazıları şunlardır:

• Aktinik prurigo: Güneşe maruz kalmaya yanıt olarak ortaya çıkan kaşıntılı döküntü.
• Arjiri (argyria): Vücutta gümüş birikimine bağlı cilt rengi değişiklikleri.
• Kromhidrozis (kromohidrozis): Renkli ter.
• Epidermolizis bülloza (kelebek hastalığı): Cildin kolayca kabaran ve yırtılan hassas bir hale geldiği bir bağ dokusu bozukluğu.
• Harlequin iktiyozis (Harlequin tipi iktiyozis): Doğumda mevcut olan kalın, sert cilt plakları ya da lekeleri.
• Lameller iktiyozis: İlk birkaç haftada dökülen mumsu bir cilt tabakası; sonrasında pullu, kırmızı cilt ortaya çıkar.
• Nekrobiyozis lipoidik: Alt bacaklarda başlayan ve ülserlere (yaralara) dönüşebilen döküntü.

Cilt Hastalıklarının Sebepleri Nelerdir?

Belirli yaşam tarzı faktörleri, bir cilt hastalığının gelişmesine yol açabilir. Altta yatan sağlık durumları da cildi etkileyebilir. Cilt hastalıklarının yaygın nedenleri şunlardır:

• Gözeneklerde veya kıl foliküllerinde hapsolan bakteriler.
• Tiroit, böbrekler veya bağışıklık sistemini etkileyen durumlar.
• Alerjenler veya başka bir kişinin cildi gibi çevresel tetikleyicilerle temas.
• Genetik.
• Ciltte yaşayan mantar veya parazitler.
• İltihabi bağırsak hastalığı gibi hastalıkları tedavi eden bazı ilaçlar.
• Virüsler.
• Diyabet.
• Güneş.

Cilt Hastalıklarının Belirtileri Nelerdir?

Cilt hastalığı belirtileri, mevcut duruma bağlı olarak önemli ölçüde değişiklik gösterir. Cilt değişiklikleri her zaman cilt hastalığından kaynaklanmayabilir. Örneğin, uygun olmayan ayakkabı giymek, su toplamasına yol açabilir. Ancak cilt değişiklikleri bilinen bir neden olmadan ortaya çıkıyorsa, altta yatan bir durumla ilişkili olabilir.

Genel olarak cilt hastalıkları şunlara neden olabilir:

• Renk değişikliğine uğramış cilt lekeleri (anormal pigmentasyon).
• Kuru cilt.
• Açık yaralar, lezyonlar veya ülserler.
• Soyulan cilt.
• Kaşıntılı veya ağrılı olabilen döküntüler.
• Kırmızı, beyaz veya irin dolu kabarcıklar.
• Pullu veya pürüzlü cilt.

Cilt Hastalığı Tanısı Nasıl Konur?

Çoğu zaman bir cilt hastalığı, cildin görsel olarak muayene edilmesiyle tanınabilir. Cilde bakmak net yanıtlar sağlamadığında, doktor aşağıdaki testleri kullanabilir:

• Biyopsi: Mikroskop altında incelemek için küçük bir cilt parçasının alınması.
• Kültür: Bakteri, mantar veya virüsleri test etmek için cilt örneği alınması.
• Deri yama testi: Alerjik reaksiyonları test etmek için küçük miktarlarda maddelerin cilde uygulanması.
• Wood ışığı testi: UV (ultraviyole) ışık kullanarak cilt pigmentinin daha net görülmesi.
• Diyaskopi: Cilt lekelerinin rengi değişiyor mu diye bakmak için bir mikroskop lamının cilde bastırılması.
• Dermoskopi: Deri lezyonlarını tanılamak için dermatoskop adı verilen elde tutulan bir cihaz kullanılması.
• Tzanck testi: Herpes simplex veya herpes zoster varlığını kontrol etmek için bir kabarcık içindeki sıvının incelenmesi.

Cilt Hastalıkları Nasıl Tedavi Edilir?

Pek çok cilt hastalığı tedaviye iyi yanıt verir. Duruma bağlı olarak bir dermatolog (cilt konusunda uzmanlaşmış bir doktor) veya başka bir doktor şu tedavileri önerebilir:

• Antibiyotikler.
• Antihistaminikler.
• Lazerle cilt yenileme.
• İlaçlı kremler, merhemler veya jeller.
• Nemlendiriciler.
• Ağızdan alınan ilaçlar.
• Steroid haplar, kremler veya enjeksiyonlar.
• Cerrahi işlemler.

Cilt hastalığı belirtilerini azaltmak için yaşam tarzı değişiklikleri de yapılabilir:

• Doktor önermişse şeker veya süt ürünleri gibi belirli gıdalardan kaçınmak veya bunları sınırlamak.
• Stresi yönetmek.
• Uygun cilt bakımı dahil olmak üzere doğru hijyen uygulamalarına dikkat etmek.
• Aşırı alkol kullanımından ve sigaradan kaçınmak.

Cilt Hastalıkları Tedaviden Sonra Geri Döner mi?

Pek çok cilt hastalığı kroniktir (uzun süreli). Tedavi, belirtileri azaltabilir ancak belirtilerin kontrol altında tutulması için ilaç veya diğer tedavilere devam etmek gerekebilir.

Bazı cilt hastalıkları tedavi olmadan da kaybolabilir. Ayrıca, aylarca hatta yıllarca belirti görülmeyen remisyon dönemleri de olabilir.

Cilt Hastalığı Geliştirme Riskini Artıran Durumlar Nelerdir?

Bazı sağlık durumları, bir cilt hastalığı geliştirme olasılığını artırabilir. Aşağıdaki durumlar varsa cilt değişiklikleri veya belirtileri yaşama olasılığı daha yüksek olabilir:

• Diyabet: Diyabeti olan kişiler, özellikle ayaklarında, yara iyileşmesiyle ilgili sorunlar yaşayabilir.
• İltihabi bağırsak hastalığı: Bazı iltihabi bağırsak hastalığı ilaçları vitiligo veya egzama gibi cilt sorunlarına yol açabilir.
• Lupus: Bu kronik durum, döküntüler, yaralar veya pullu cilt lekeleri gibi enflamasyon ve cilt sorunlarına neden olabilir.

Cilt değişiklikleri, hamilelik, stres veya hormonal değişikliklerin sonucu olarak da ortaya çıkabilir. Örneğin melazma, çoğunlukla hamile kadınları etkileyen yaygın bir cilt hastalığıdır. Alopesi areata, akne, Raynaud fenomeni veya rozase gibi durumlar, kişi stres altındayken kötüleşebilir.

Cilt Hastalıkları Nasıl Önlenebilir?

Bazı cilt hastalıkları önlenemez. Örneğin genetik yapıyı değiştirmek veya bir otoimmün hastalığı önlemek mümkün değildir.

Bulaşıcı veya enfeksiyöz cilt hastalıklarından kaçınmak için adımlar atılabilir. Şu önlemler, bulaşıcı cilt hastalıklarını önlemeye veya belirtilerini azaltmaya yardımcı olabilir:

• Mutfak eşyaları, kişisel eşyalar veya kozmetik ürünleri paylaşmaktan kaçınmak.
• Spor salonu ekipmanı gibi kamusal alanlarda kullanılan nesneleri dezenfekte etmek.
• Bol su içmek ve besleyici bir diyet uygulamak.
• Tahriş edici maddeler veya sert kimyasallarla teması sınırlamak.
• Geceleri yedi sekiz saat uyumak.
• Güneş yanığı ve diğer güneş hasarını önlemek için güneş koruması kullanmak.
• Elleri düzenli olarak sabun ve su ile yıkamak.

Doktora Hangi Sorular Sorulmalıdır?

Muayene randevusu sırasında doktora aşağıdaki soruları sormak faydalı olabilir:

• Bu cilt durumunun en olası nedeni nedir?
• Hangi yaşam tarzı değişiklikleri belirtileri azaltabilir?
• İlaç kullanmam gerekiyor mu?
• Tedavinin herhangi bir yan etkisi var mı?
• Tedavi olmayı seçmezsem durum kötüleşir mi?

Cilt hastalıkları, cildi tahriş eden, tıkayan veya hasara uğratan tüm durumları, ayrıca cilt kanserini kapsar. Bir kişi cilt hastalığını kalıtsal olarak alabilir veya yaşam içinde geliştirebilir. Pek çok cilt hastalığı kaşıntıya, kuru cilde veya döküntülere neden olur. Çoğu durumda bu belirtiler; ilaçlar, uygun cilt bakımı ve yaşam tarzı değişiklikleriyle yönetilebilir. Bununla birlikte, tedavi belirtileri azaltabilir ve hatta aylarca kontrol altında tutulmasını sağlayabilir. Pek çok cilt hastalığı hiçbir zaman tamamen kaybolmaz. Ayrıca, ciltte yeni ya da iyileşmeyen lekeler veya benlerde değişiklikler dahil olmak üzere her türlü değişiklik için cildi düzenli olarak kontrol etmek önemlidir. Çoğu cilt kanseri, erken tanı ve tedavi ile iyileştirilebilir.